HTDBM(1)

İSİM
htdbm - DBM parola veritabanlarını yönetir

KULLANIM
htdbm
    [ -T VTtürü ] [ -i ] [ -c ] [ -m | -B | -d | -s | -p ] [ -C bedel ] [ -t ] [ -v ] parola-dosyası kullanıcı
htdbm
    -b [ -T VTtürü ] [ -c ] [ -m | -B | -d | -s | -p ] [ -C bedel ] [ -t ] [ -v ] parola-dosyası kullanıcı parola
htdbm
    -n [ -i ] [ -c ] [ -m | -B | -d | -s | -p ] [ -C bedel ] [ -t ] [ -v ] kullanıcı
htdbm
    -nb [ -c ] [ -m | -B | -d | -s | -p ] [ -C bedel ] [ -t ] [ -v ] kullanıcı parola
htdbm
    -v [ -T VTtürü ] [ -i ] [ -c ] [ -m | -B | -d | -s | -p ] [ -C bedel ] [ -t ] [ -v ] parola-dosyası kullanıcı
htdbm
    -vb [ -T VTtürü ] [ -c ] [ -m | -B | -d | -s | -p ] [ -C bedel ] [ -t ] [ -v ] parola-dosyası kullanıcı parola
htdbm
    -x [ -T VTtürü ] parola-dosyası kullanıcı
htdbm
    -l [ -T VTtürü ]

AÇIKLAMA
htdbm, mod_authn_dbm üzerinden HTTP kullanıcılarının temel kimlik doğrulaması için kullanıcı isimlerinin ve parolalarının saklanmasında kullanılacak DBM dosyalarını yönetmek için kullanılır. DBM dosyaları hakkında daha ayrıntılı bilgi edinmek için dbmmanage(1) sayfasına bakınız.

SEÇENEKLER
-b  Betik kipi; parola için istek yapmak yerine parola komut satırından verilir. Parola komut satırında görünür olacağından çok dikkatli kullanmak gerekir. Betik kullanımı için -i seçeneğine bakınız.

-i  Parolayı doğrulamaksızın standart girdiden okur (betik kullanımı için).

-c  parola-dosyası oluşturur. Dosya mevcutsa, dosya silinip yeniden yazılır. Bu seçenek -n seçeneği ile birlikte kullanılamaz.

-n  Sonuçları veritabanında güncellemek yerine standart çıktıya gönderir. parola-dosyası belirtilmediğinden, bu seçenek komut satırı sözdizimini değiştirir. Bu seçenek -c seçeneği ile birlikte kullanılamaz.

-m  Parolalar için MD5 şifrelemesi kullanılır. Windows ve Netware için bu öntanımlıdır.

-B  Parolalar için bcrypt şifrelemesi kullanılır. Şu an için çok güvenli kabul edilmektedir.

-C bedel
    Bu seçenek sadece -B (bcrypt şifrelemesi) seçeneği ile birlikte kullanılabilir. Bcrypt algoritmasına hesaplama süresini belirtir (daha yüksek değerler daha güvenlidir, öntanımlı 5, geçerli değerler: 4 - 31).

-d  Parolaları şifrelemek için crypt(3) kullanılır. Windows, ve Netware dışında öntanımlıdır. htdbm tarafından tüm platformlarda destekleniyor olsa da Windows ve Netware üzerinde httpd(8) sunucusu tarafından desteklenmez. Bu algoritma günümüz standartlarında güvenilmez kabul edilmektedir.

-s  Parolalar için SHA şifrelemesi kullanılır. LDAP Dizin değişim biçemini (ldif) kullanarak Netscape sunucularına/sunucularından göçü kolaylaştırır. Bu algoritma günümüz standartlarında güvenilmez kabul edilmektedir.

-p  Düz metin parolalar kullanılır. htdbm(1) tarafından tüm platformlarda destekleniyor olsa da Windows ve Netware üzerinde httpd(8) sunucusu tarafından sadece düz metin parolalar kabul edilir.

-l  Veritabanındaki kullanıcıları açıklamalarıyla birlikte standart çıktıya gönderir.

-v  Kullanıcı adını ve parolasını doğrular. Belirtilen parolanın geçerli olup olmadığını belirten bir ileti basar. Eğer parola geçersizse htdbm hata kodu 3 ile çıkar.

-x  Kullanıcıyı siler. Kullanıcı belirtilen DBM dosyasında mevcutsa silinir.

-t  Son girdinin bir açıklama olarak yorumlanmasını sağlar. Bu seçenek kullanıldığında komut satırının sonuna fazladan bir dizge eklenebilir. Bu dizge, veritabanında belirtilen kullanıcının "Comment" alanında saklanır.

parola-dosyası
    DBM dosyasının ismi. Genellikle, .db, .pag veya .dir eklentisi olmaksızın belirtilir. -c seçeneği ile birlikte verilmişse ve DBM dosyası mevcut değilse dosya oluşturulur, mevcutsa dosya güncellenir.

kullanıcı
    parola-dosyası’nda oluşturulacak veya güncellenecek kullanıcı ismi. kullanıcı bu dosyada mevcut değilse yeni bir girdi eklenir. Girdi mevcutsa parolası değiştirilir.

parola
    Şifrelenip DBM dosyasında saklanacak düz metin parola. Sadece -b seçeneği ile kullanılır.

-T VTtürü
    DBM dosyasının türü; SDBM, GDBM, DB veya "default" olabilir.

YETERSİZLİKLER
Birden fazla DBM dosya biçemi vardır ve büyük bir olasılıkla da sisteminizde bu birden fazla biçemle ilgili kütüphaneler vardır. SDBM, NDBM, GNU’nun GDBM projesi ve Berkeley/Sleepycat DB 2/3/4 bunların başlıcalarıdır. Ne yazık ki, bu kütüphanelerin her birinin dosya biçimleri farklıdır. Bu bakımdan, dosyaismi dosyasında kullanılan dosya biçeminin htdbm tarafından kullanılanla aynı biçemde olduğundan emin olmalısınız. htdbm hangi tür DBM dosyasına baktığını saptayacak yeterliliğe sahip değildir. Yanlış biçemli bir dosya belirtirseniz hiçbir şey dönmeyebileceği gibi, başka isimde bir DBM dosyasının oluşturulması veya daha da kötüsü üzerine yazmaya çalışıyorsanız DBM dosyasının bozulması bile olasıdır.

Unix sistemlerinde, kullanılan DBM dosyasının biçemini öğrenmek için file(1) komutu kullanılabilir.

ÇIKIŞ DURUMU
htdbm, kullanıcı ismi ve parolasını DBM dosyasına başarıyla eklemiş veya güncellemişse 0, dosyalara erişirken bir sorun çıkmışsa 1, komut satırında bir sözdizimi hatası varsa 2, parola etkileşimli alınmış fakat girdi ile eşleşme sağlanamamışsa 3, işlem kesintiye uğramışsa 4, bir değer çok uzunsa 5 (kullanıcı, parola, dosya ismi veya açıklama), kullanıcı ismi kuraldışı karakter içeriyorsa (Kısıtlamalar bölümüne bakınız) 6 ve dosya geçerli bir DBM parola dosyası değilse 7 değeriyle döner.

ÖRNEKLER
    htdbm /usr/local/etc/apache/.htdbm-users jsmith

jsmith kullanıcısı için parolayı ekler veya değiştirir. Parolayı vermesi için kullanıcıya parola isteği yapılır. Windows üzerinde çalıştırılırsa parola Apache MD5 algoritması ile şifrelenir, aksi takdirde sistemin crypt(3) yordamı kullanılır. Dosya mevcut değilse htdbm beklenen hiçbir işlemi yapmadan bir hata vererek çıkar.

    htdbm -c /home/doe/public_html/.htdbm jane

Yeni bir dosya oluşturur ve kullanıcı jane için kaydı bir girdi olarak bu dosyaya yazar. Dosya mevcutsa fakat okunamıyor veya yazılamıyorsa dosyada bir değişiklik yapılmaz ve htdbm bir ileti gösterip bir hata durumu ile çıkar.

    htdbm -mb /usr/web/.htdbm-all jones Pwd4Steve

Komut satırından verilen parolayı (Pwd4Steve) MD5 algoritmasıyla şifreler ve bunu belirtilen dosyada saklar.

GÜVENLİK DEĞERLENDİRMELERİ
htdbm tarafından yönetilen parola dosyalarına sunucunun URI uzayından erişilememelidir; yani dosya bir tarayıcı ile okunabilecek bir yerde bulunmamalıdır.

Komut satırında parolanın şifrelenmemiş olarak görünmesi sebebiyle -b seçeneğinin kullanımından kaçınılmasını öneriyoruz.

crypt(3) algoritması kullanılırken, parolayı şekillendirmek için parolanın ilk 8 baytının kullanılacağına dikkat ediniz. Eğer parola 8 bayttan uzunsa kalanlar bir uyarı verilmeksizin iptal edilir.

SHA şifreleme biçeminde tuz kullanılmaz; yani, bir parolanın sadece bir şifreli gösterimi olabilir. crypt(3) ve MD5 biçemleri parolanın önüne rasgele üretilmiş bir tuz dizgesi eklediklerinden sözlük saldırılarına karşı daha dayanıklıdır.

SHA ve crypt(3) biçimleri günümüz standartlarında güvenilmez kabul edilmektedir.

KISITLAMALAR
Windows platformunda, htdbm ile şifrelenen parolalar 255 karakterden daha uzun olamaz. 255 karakterden sonrası kırpılır.

htdbm tarafından kullanılan MD5 algoritması Apache yazılımına özeldir; bu algoritma ile şifrelenen parolalar başka HTTP sunucularında kullanılamayabilir.

Kullanıcı isimleri 255 bayttan uzun olamaz ve iki nokta imi (:) içeremez.

ÇEVİREN
© 2022 Nilgün Belma Bugüner
Bu çeviri özgür yazılımdır: Yasaların izin verdiği ölçüde HİÇBİR GARANTİ YOKTUR.
Lütfen, çeviri ile ilgili bildirimde bulunmak veya çeviri yapmak için https://github.com/TLBP/manpages-tr/issues adresinde "New Issue" düğmesine tıklayıp yeni bir konu açınız ve isteğinizi belirtiniz.