Kleurbeheer is belangrijk voor ontwerpers, fotografen en kunstenaars.
Richard Hughes
richard@hughsie.com
Justin van Steijn
jvs@fsfe.org 2016
Hannie Dumoleyn
hannie@ubuntu-nl.org 2017
Nathan Follens
nfollens@gnome.org 2022

# Waarom is kleurbeheer belangrijk?

Kleurbeheer is het proces van het opnemen van een kleur met gebruik van een invoerapparaat, het weergeven daarvan op een scherm, en deze afdrukken waarbij u de exacte kleuren en het bereik van kleuren op elk medium beheert.

De behoefte aan kleurbeheer kan waarschijnlijk het beste uitgelegd worden met een foto van een vogel op een winterse dag.

Een vogel op een ijzige muur, zoals gezien door de camera

Op computerschermen is het blauwe kanaal doorgaans oververzadigd, waardoor de foto er koud uitziet.

Dit is wat de gebruiker ziet op een scherm van een doorsnee zakelijke laptop

U ziet dat het wit niet ‘echt wit’ is en het zwart van de ogen is nu modderig bruin.

Dit is wat de gebruiker te zien krijgt bij het afdrukken op een inkjetprinter

Het probleem dat hieraan ten grondslag ligt is dat elk apparaat een andere reeks kleuren aan kan. Zo kunt u misschien wel een foto nemen met daarop helblauw, maar de meeste printers zullen niet in staat zijn die kleur af te drukken.

De meeste afbeeldingsapparaten nemen op in RGB (Red, Green, Blue) en moeten voor het afdrukken geconverteerd worden naar CMYK (Cyan, Magenta, Yellow, Black). Een ander probleem is dat er geen witte inkt bestaat, waardoor de witheid slechts zo goed kan zijn als de kleur van het papier.

Een ander probleem zijn eenheden. Zonder dat de schaal waarop een kleur wordt gemeten is gespecificeerd, weten we niet of 100% rood dicht bij infrarood ligt of gewoon de meest dieprode inkt in de printer. Wat op uw scherm 50% rood is, kan op een ander scherm zoiets als 62% zijn. Het is net zoiets als wanneer u tegen iemand zegt dat u net 7 afstandseenheden heeft afgelegd; zonder de eenheid weet u niet of dat 7 kilometer of 7 meter is.

Bij kleur worden de eenheden gamma genoemd. Gamma is in wezen het bereik van kleuren dat kan worden weergegeven. Een apparaat zoals een DSLR-camera kan een heel groot gamma hebben, waardoor het alle kleuren van een zonsondergang kan opnemen, maar een projector heeft een heel klein gamma, waardoor de kleuren er flets uit zullen zien.

In sommige gevallen kunnen we de uitvoer van het apparaat corrigeren door de data die we naar het apparaat sturen te wijzigen, maar in andere gevallen waar dat niet mogelijk is (u kunt geen helblauw afdrukken) moeten we de gebruiker laten zien hoe het resultaat eruit komt te zien.

Voor foto's is het zinvol om het volledige kleurenspectrum van een apparaat te gebruiken, om in staat te zijn vloeiende veranderingen aan te brengen in de kleuren. Voor andere afbeeldingen wilt u de kleuren misschien exact overeen laten komen, wat belangrijk is als u op een mok het Red Hat-logo wilt printen, dat precies het goede Red Hat-roodmoet zijn.